België als spiegel:
wat de cijfers vertellen over de Europese fraude-epidemie

Niet alleen Nederland kampt met een explosieve groei van digitale fraude. Ook in België verliezen burgers jaarlijks miljoenen euro’s aan online oplichting. De officiële Belgische cijfers over 2025 spreken over bijna 32 miljoen euro schade. Net als in Nederland gaan onderzoekers en hulpinstanties ervan uit dat dit getal slechts een deel van de werkelijke omvang laat zien.

“De conclusie is helder: digitale fraude kent geen grenzen.” Wat vandaag in België gebeurt, zien we ook in Nederland, Duitsland en morgen in de rest van Europa. Oplichters opereren internationaal, werken met dezelfde technieken en maken gebruik van dezelfde digitale infrastructuur die ooit is ontworpen voor legitieme toepassingen.

België is daarmee geen uitzondering, maar een spiegel.

Gepubliceerd op DigitaleSlachthuis.nl | Nieuws & Media | 31-07-2026

Een vloedgolf aan digitale oplichting

Volgens het Belgische Centrum voor Cybersecurity (CCB) blijft phishing de meest voorkomende vorm van online fraude. Via e-mails, sms-berichten en telefoontjes proberen criminelen slachtoffers te overtuigen om persoonlijke gegevens of geld af te staan.

Het Belgische meldpunt voor digitale fraude Safeonweb ontvangt dagelijks vele tienduizenden meldingen van verdachte berichten. De namen veranderen voortdurend, maar de methode blijft hetzelfde. Vandaag gaat het om een pakketdienst, morgen om een bank of een overheidsinstantie.

Daarnaast groeit een tweede vorm van oplichting snel: vishing. Hierbij bellen criminelen hun slachtoffers rechtstreeks op. Zij doen zich voor als medewerkers van een bank, een beveiligingsbedrijf of zelfs de politie.

Vaak combineren zij meerdere kanalen tegelijk. Een sms-bericht wordt gevolgd door een telefoontje. Een e-mail wordt gebruikt om vertrouwen te wekken. In sommige gevallen verschijnen fraudeurs zelfs aan de voordeur om bankpassen of codes op te halen.

De professionalisering van deze criminaliteit is opvallend.

Meer dan losse incidenten

Het beeld dat uit Belgische onderzoeken en journalistieke publicaties naar voren komt, is opvallend herkenbaar.

Digitale fraude bestaat allang niet meer uit geïsoleerde incidenten. Achter veel zaken gaat een goed georganiseerde infrastructuur schuil waarin sociale media, chat-diensten, digitale advertentie-platformen en valse financiële diensten samenkomen.

Ook frauduleuze beleggingsplatformen blijven slachtoffers maken. In België verloren burgers vorig jaar tientallen miljoenen euro’s aan valse investeringen en crypto-platformen. De gebruikte websites en apps ogen vaak professioneel en tonen overtuigende winsten. Pas wanneer slachtoffers hun geld willen opnemen, blijkt dat er steeds nieuwe betalingen worden geëist, accounts geblokkeerd worden en dat het platform niet bestaat.

Daarmee verschuift de vraag van: “Hoe kon iemand hierin trappen?” naar: “Hoe professioneel is deze industrie inmiddels geworden?”

Een Europese ontwikkeling

Wat België vooral laat zien, is dat Europa met een structureel probleem te maken heeft.

Dezelfde patronen duiken op in verschillende landen:

  • phishing en vishing;
  • misbruik van sociale media;
  • WhatsApp- en Telegram-groepen;
  • valse beleggingsapps;
  • identiteitsmisbruik;
  • internationale criminele netwerken.

De technieken worden bovendien steeds geavanceerder. Kunstmatige intelligentie maakt het eenvoudiger om geloofwaardige berichten, stemmen en profielen te creëren. Waar slachtoffers vroeger een slecht vertaalde e-mail ontvingen, krijgen zij tegenwoordig te maken met professioneel ogende websites, overtuigende gesprekken en digitale omgevingen die nauwelijks van echt te onderscheiden zijn.

Dat maakt digitale fraude niet alleen een financieel probleem, maar ook een maatschappelijk vraagstuk.

De menselijke schade

Achter ieder bedrag schuilt een mens. Slachtoffers beschrijven vaak dezelfde ervaringen: ongeloof, schaamte en een diep verlies van vertrouwen. Velen vragen zich af hoe zij zo misleid konden worden.

Maar de werkelijkheid is dat deze vormen van oplichting steeds professioneler worden. Ze maken gebruik van psychologische principes als autoriteit, tijdsdruk, sociale bevestiging en vertrouwen.

Iedereen kan slachtoffer worden.

Juist daarom is kennis zo belangrijk. Begrijpen hoe deze mechanismen werken, is de eerste stap naar digitale weerbaarheid.

België als waarschuwing

België laat zien dat digitale fraude geen tijdelijk verschijnsel is. Het is een snel groeiende industrie die nationale grenzen allang heeft overschreden.

De cijfers zijn zorgwekkend, maar misschien nog belangrijker is de ontwikkeling die erachter schuilgaat: een steeds professioneler systeem van digitale manipulatie, dataverzameling en financieel misbruik.

België is daarmee niet alleen onze buur. Het is ook een voorproefje van de uitdagingen waar heel Europa de komende jaren mee te maken krijgt.

In een volgend artikel onderzoeken we hoe deze Europese fraude-machine precies werkt: van advertenties op sociale media tot WhatsApp-groepen, valse apps en de psychologische technieken waarmee slachtoffers stap voor stap in de val worden gelokt.

Lees onze volgende publicatie: De Digitale Fraude-Keten